Giải mã sức mạnh của “đồng tiền quyền lực nhất thế giới”

Thực tế hàng thập kỷ qua cho thấy, không ai có thể phủ nhận vị thế độc tôn của Đồng đôla Mỹ (USD) - đồng tiền có sức ảnh hưởng lớn nhất thế giới. Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu và thị trường tiền tệ đầy biến động, cuốn sách Đôla Mỹ và quyền lực thống trị toàn cầu: Từ quá khứ đến tương lai của nhà báo kinh tế Paul Blustein mang đến những phân tích sắc sảo, khẳng định Đồng đôla Mỹ vẫn đang giữ vai trò hạt nhân của hệ thống tài chính quốc tế và chưa dễ bị soán ngôi trong tương lai gần.

Paul Blustein là nhà báo kinh tế kỳ cựu, từng làm việc cho The Washington Post, The Wall Street Journal và có nhiều năm theo dõi các tổ chức tài chính quốc tế như Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), Ngân hàng Thế giới hay Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed). Chính nền tảng này giúp Blustein tiếp cận chủ đề đồng đôla không chỉ bằng lý thuyết kinh tế, mà còn bằng kinh nghiệm thực địa, quan sát chính sách và những câu chuyện hậu trường của quyền lực tài chính. Cuốn sách Đôla Mỹ và quyền lực thống trị toàn cầu: Từ quá khứ đến tương lai của Paul Blustein là một công trình nghiên cứu công phu, kết hợp kinh tế học, chính trị học và lịch sử quốc tế để lý giải hiện tượng đặc biệt này.

Cuốn sách gồm 11 chương được triển khai chặt chẽ, phản ánh trọn vẹn hành trình hình thành, củng cố và thách thức quyền lực của đồng đôla Mỹ - từ việc thiết lập vị thế trong hệ thống Bretton Woods, mở rộng ảnh hưởng thông qua mạng lưới tài chính toàn cầu, đến các biến động do sự trỗi dậy của đồng euro, nhân dân tệ và xu hướng “vũ khí hóa” tài chính. Tác giả cũng mở rộng phân tích về tương lai của quyền lực tài chính Mỹ trong kỷ nguyên công nghệ số, với những vấn đề thời sự như tiền kỹ thuật số quốc gia, phi đôla hóa thương mại quốc tế và vai trò toàn cầu của Mỹ trong trật tự tiền tệ mới.

Điểm nhấn quan trọng của cuốn sách là cách tác giả dẫn dắt người đọc đi qua lịch sử hình thành và củng cố vị thế của đồng đôla Mỹ. Từ sau chiến tranh thế giới thứ hai, khi Mỹ nổi lên là nền kinh tế lớn nhất và ổn định nhất, đồng đôla nhanh chóng trở thành trung tâm của hệ thống Bretton Woods - nơi các đồng tiền khác neo giá vào USD. Ngay cả khi hệ thống này sụp đổ vào đầu thập niên 1970 và đôla không còn được bảo chứng bằng vàng, Paul Blustein cho thấy rằng vị thế của USD không những không suy yếu mà còn bền vững hơn.

Đọc cuốn sách, độc giả không chỉ thấy được sức mạnh của “đồng bạc xanh” mà còn có góc tiếp cận liên ngành với năng lực lý giải chính trị của hiện tượng kinh tế. Với Paul Blustein, đôla Mỹ không chỉ là tiền tệ, mà ẩn sâu trong đó là cả một cơ chế vận hành của quyền lực tài chính Mỹ, từ các quyết định của Cục Dự trữ liên bang đến mạng lưới thể chế và “luật chơi” quốc tế do Washington thiết lập. Ông chỉ ra rằng sức mạnh của đồng đôla không đơn thuần đến từ quy mô nền kinh tế Mỹ, mà còn từ niềm tin toàn cầu vào thể chế và vai trò lãnh đạo của Mỹ. Chính từ quan điểm này, câu hỏi: Điều gì giúp đồng đôla duy trì vị thế thống trị trong nhiều thập kỷ? được Paul Blustein lý giải trên 3 trụ cột. Thứ nhất là hiệu ứng mạng lưới, khi phần lớn thương mại, đầu tư, vay nợ và dự trữ ngoại hối toàn cầu đều được thực hiện bằng đôla. Thứ hai là quy mô và chiều sâu của thị trường tài chính Mỹ. Thứ ba là niềm tin vào thể chế Mỹ. Theo Paul Blustein, một đồng tiền mạnh không chỉ dựa trên sức mạnh kinh tế, mà còn dựa trên pháp quyền, sự ổn định tương đối của hệ thống chính trị và khả năng bảo vệ quyền lợi của nhà đầu tư.

Song song với đó, tác giả đặt ra những câu hỏi thời sự: Liệu đồng đôla có tiếp tục thống trị trong thời đại kỹ thuật số? Liệu thế giới sẽ chứng kiến một trật tự tiền tệ đa cực? Và Mỹ sẽ làm gì để giữ vững vị thế trong môi trường cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt? Ông cho rằng mối đe dọa lớn nhất đối với đôla Mỹ không đến từ các đối thủ bên ngoài, mà đến từ chính những sai lầm chính sách bên trong nước Mỹ - từ bất ổn chính trị đến mất kỷ luật tài khóa. Dù vậy, trong trung và dài hạn, đồng đôla vẫn giữ vai trò trung tâm của hệ thống tài chính toàn cầu.

Trong bối cảnh thế giới hiện nay, khi quyền lực kinh tế, công nghệ và chính trị đang đan xen và tái cấu trúc mạnh mẽ, Đôla Mỹ và quyền lực thống trị toàn cầu: Từ quá khứ đến tương lai không chỉ là một cuốn sách về kinh tế, mà còn là một lát cắt quan trọng về trật tự thế giới đương đại. Với văn phong rõ ràng, lập luận chặt chẽ và cách tiếp cận cân bằng, Paul Blustein mang đến cho độc giả một cái nhìn sâu sắc về đồng tiền quyền lực nhất thế giới, lý giải vì sao nó thống trị, nó được duy trì ra sao và điều gì có thể làm thay đổi cục diện trong tương lai. Đối với những ai quan tâm đến kinh tế, tài chính, địa chính trị hay đơn giản là muốn hiểu cách thế giới vận hành, đây là một cuốn sách đáng đọc và đáng suy ngẫm.