Nghiên cứu, phát triển lý luận có vai trò quan trọng trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, góp phần cung cấp luận cứ khoa học phục vụ công tác lãnh đạo, chỉ đạo, hoạch định chủ trương, chính sách và tổ chức thực hiện nhiệm vụ trên các lĩnh vực của đời sống xã hội. Đối với lực lượng Công an nhân dân, công tác nghiên cứu lý luận không chỉ góp phần làm sáng tỏ những vấn đề cơ bản về bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội và xây dựng lực lượng, mà còn trực tiếp phục vụ công tác tham mưu chiến lược, tổng kết thực tiễn, phát triển tư duy và hoàn thiện phương pháp công tác công an.
Trong bối cảnh tình hình thế giới, khu vực và trong nước có nhiều diễn biến nhanh chóng, phức tạp, các thách thức an ninh truyền thống và phi truyền thống ngày càng đan xen, công tác nghiên cứu, phát triển lý luận Công an nhân dân đứng trước những yêu cầu mới. Thực tiễn công tác, chiến đấu và xây dựng lực lượng đặt ra nhiều vấn đề cần được nghiên cứu, phân tích, luận giải và tổng kết một cách khoa học, nhằm bổ sung, phát triển lý luận, nâng cao năng lực dự báo và đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ bảo vệ an ninh, trật tự trong tình hình mới. Điều đó đặt ra yêu cầu tiếp tục nâng cao chất lượng nghiên cứu lý luận Công an nhân dân, đồng thời tăng cường bồi dưỡng kiến thức, phương pháp nghiên cứu và kỹ năng nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ làm công tác tổ chức, quản lý và triển khai các nhiệm vụ khoa học trong lĩnh vực này.
Xuất phát từ yêu cầu đó, nhằm cung cấp tài liệu phục vụ công tác tập huấn, bồi dưỡng, trang bị kiến thức và nâng cao nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ làm công tác nghiên cứu, tham mưu, thực hiện các nhiệm vụ nghiên cứu lý luận Công an nhân dân, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật xuất bản cuốn sách Tài liệu tập huấn công tác nghiên cứu lý luận Công an nhân dân (Dùng cho các học viện, các đơn vị trực thuộc Bộ và Công an địa phương).
Nội dung cuốn sách tập trung làm rõ quan điểm của Đảng, Nhà nước, Đảng ủy Công an Trung ương và Bộ Công an về nghiên cứu, phát triển lý luận Công an nhân dân; những vấn đề cơ bản về nghiên cứu lý luận và yêu cầu đặt ra đối với hoạt động nghiên cứu khoa học trong lĩnh vực công an. Đồng thời, cuốn sách cung cấp những kiến thức nghiệp vụ cơ bản, thiết thực về tổ chức, triển khai và quản lý các nhiệm vụ khoa học; tổ chức hội thảo, tọa đàm khoa học; thực hiện các nhiệm vụ tổng kết thực tiễn và biên soạn sách, tài liệu lý luận Công an nhân dân. Các nội dung được triển khai theo hướng kết hợp giữa những định hướng tư tưởng, những vấn đề lý luận cơ bản và phương pháp tổ chức thực hiện, qua đó góp phần trang bị kiến thức một cách có hệ thống cho cán bộ làm công tác nghiên cứu lý luận trong lực lượng Công an nhân dân.